Η επανάχρηση των κενών χώρων ως κινητήριος δύναμη για την καινοτομία σε τοπικό επίπεδο- Βασική Μελέτη

H εφήμερη ή προσωρινή χρήση κτηρίων αφορά σε ένα σύνθετο πλέγμα (ιδιωτικών, δημόσιων, συλλογικών) συμφερόντων και ζητημάτων. Τα διαφορετικά κίνητρα αλλά κυρίως το γεγονός ότι το θέμα μόλις τώρα ξεκινά να περιλαμβάνεται στην πολιτική ατζέντα, καθιστούν αναγκαίο για τις τοπικές διοικήσεις να θέσουν υπό αμφισβήτηση τη λειτουργία τους, τον πολεοδομικό τους σχεδιασμό και τον τρόπο που μπορούν να συνδυάσουν συμφέροντα που με την πρώτη ματιά φαίνονται αντικρουόμενα, έτσι ώστε να αναπτύξουν έναν πιο ολοκληρωμένο πολεοδομικό σχεδιασμό.

Παράλληλα, η διευκόλυνση της προσωρινής χρήσης κτηρίων, μπορεί να συμβάλει σε μια ισχυρή οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική και πολιτιστική δυναμική ανάπτυξης των πόλεων. Επιπλέον, μια τέτοια προσέγγιση θέτει σε προβληματισμό τον τρόπο διακυβέρνησης των πόλεων και το ρόλο που η τοπική διοίκηση μπορεί να παίξει στο διάλογο μεταξύ των ενδιαφερόμενων φορέων. Επομένως, οι στόχοι του δικτύου REFILL είναι να ερευνήσει τον τρόπο που η εφήμερη χρήση μπορεί να συνεισφέρει στην αναζήτηση νέων μοντέλων για την υποστήριξή της:

  • Ανταλλαγή και αξιολόγηση των τοπικών υποστηρικτικών μέσων·
  • Εξασφάλιση μακροπρόθεσμης επιρροής του εφήμερου (temporality) και
  • Δημιουργία μιας πιο ευέλικτης και συλλογικής δημόσιας διοίκησης.

Σε αυτήν τη Βασική Μελέτη επιδιώκουμε να σκιαγραφήσουμε το σημείο εκκίνησης του δικτύου μας. Μέσα από μία  επιστημονική  προσέγγιση, δίνουμε τις κατευθυντήριες γραμμές των πολιτικών  Εφήμερων Χρήσεων στην Ευρώπη και την προοπτική της για ενσωμάτωση στον πολεοδομικό σχεδιασμό και τη διοίκηση: είτε πρόκειται για κενούς χώρους και  κτίρια είτε για  χώρους που δεν αξιοποιούνται επαρκώς, η πρακτική αυτή δεν περιλαμβάνεται στον «κλασικό» πολεοδομικό σχεδιασμό. Ωστόσο, επειδή υποστηρίζει μια  ποικιλομορφία οικονομικών, κοινωνικών και πολιτιστικών αξιών, κάποιοι δήμοι έχουν αναπτύξει  την τάση για να τις ενεργοποιήσουν και να τις εισάγουν, να τις διεκδικήσουν και να τις καθοδηγήσουν ή να τις επισημοποιήσουν και να τις αξιοποιήσουν. Στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η υποστήριξη έγκειται ως επί το πλείστων σε εγκαταλελειμμένες βιομηχανικές περιοχές, ενώ η ενίσχυση ή η έρευνα για την εφήμερη χρήση στις πόλεις είναι ακόμα σε νηπιακό στάδιο. Περιγράφεται επίσης δυνατότητα της εφήμερης χρήσης να παίξει έναν ενεργό ρόλο πυροδοτώντας ή επηρεάζοντας αλλαγές στην οργάνωση των διοικήσεων των πόλεων.

Στο δεύτερο μέρος αυτής της Βασικής μελέτης, παρουσιάζουμε την ποικιλία των διαφορετικών προφίλ των πόλεων που ανήκουν στο δίκτυο: Άμερσφουρτ (NL), Αθήνα (EL), Βρέμη (DE), Κλουζ (RO), Γάνδη (ΒΕ), Ελσίνκι (FI), Οστράβα (CZ), Πόζναν (PL), και Ρίγα (LV). Αυτές οι πόλεις παρουσιάζουν μια ποικιλομορφία προσεγγίσεων από πλευράς γεωγραφίας, μεγέθους, πολιτιστικής και πολιτικής κληρονομιάς , πολιτικού και ρυθμιστικού πλαισίου και ιστορίας αστικοποίησης.

Στο τρίτο μέρος της βασικής μελέτης καθορίζουμε τη βάση για τη δουλειά που θα φέρουμε εις πέρας κατά τη διάρκεια των δύο επόμενων ετών των έργων. Παρουσιάζουμε την προστιθέμενη αξία των στόχων του δικτύου REFILL. Στη συνέχεια παρουσιάζουμε τα σημεία σύγκλισης, τις προσδοκίες και τη συνεισφορά καθεμιάς από τις πόλεις που συνεργάζονται στο δίκτυο. Για να το επιτύχουμε αυτό, συμφωνήσαμε από κοινού για έναν ορισμό εργασίας και θέσαμε έξι θεματικές που διέπουν τους τρεις βασικούς στόχους του δικτύου. Κατόπιν παρουσιάζουμε τη συμπληρωματικότητα των συνεργαζόμενων πόλεων σε διεθνές και τοπικό επίπεδο, παρουσιάζοντας με λεπτομέρειες τι επιθυμεί η καθεμία να εισάγει και τι να αποκομίσει απ’ το δίκτυο.

Τέλος, παρουσιάζουμε τη συμπληρωματικότητα του δικτύου μας με τα άλλα τρέχοντα δίκτυα URBACT III πριν παρουσιάσουμε τις παραπομπές σε όλη την μελέτη.

Σε όλη την φάση Ι του δικτύου και στην επερχόμενη φάση ΙΙ, δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στην από κοινού δημιουργία μεθοδολογιών και εργαλείων ανάμεσα στον επικεφαλής εταίρο και εμπειρογνώμονα και στις συνεργαζόμενες πόλεις. Με μια επαναληπτική διαδικασία, προσπαθούμε να βελτιώσουμε την μεθοδολογία μας μέσα από κάθε πιθανό συμβάν και μ ’αυτόν τον τρόπο οι εταίροι προσπαθούν όχι μόνο να θέσουν επί τάπητος  το θέμα της εφήμερης χρήσης αλλά και να καθορίσουν τις μεθοδολογίες και επιπλέον να αντιμετωπίσουν κάθε αστικό θέμα και να αλληλοεπιδράσουν με έναν ολοκληρωμένο τρόπο με τους ενδιαφερόμενους φορείς.

REFILL ΒΑΣΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

Advertisements